donderdag 10 september 2009

Kan een onderzoek kwaad?

In mijn toespraak bij de opening van het academisch jaar over De uitdagingen in het academisch onderwijs (zie www.uvt.nl/universiteit/publicaties/redes/2009/openingacadjaar/ ) ben ik niet expliciet ingegaan op het voorstel van minister Plasterk om een onderzoek te laten verrichten naar de houdbaarheid van ons stelsel van hoger onderwijs. Ik had daar goede gronden voor.
Mij dunkt dat we de inhoud centraal moeten stellen en niet moeten beginnen met de vorm en de structuur van het hoger onderwijsbestel. “First things first”.

Ik heb de volgende uitdagingen geformuleerd.
Hoe houden we de Academie academisch en versterken we de verbinding tussen onderwijs en onderzoek, ook in de bachelor? Hoe gaan we om met de diversiteit in onderwijswensen van onze studenten? Hoe geven we de internationalisering van het academisch onderwijs verder vorm? Hoe verbinden we het academisch onderwijs met de behoeften van de samenleving en de arbeidsmarkt naar hoger opgeleiden? Hoe blijven we zorgen voor kwaliteit en kleinschaligheid met een groeiende stroom van studenten in de academie en – naar we moeten vrezen - afnemende middelen?

Er zijn tal van initiatieven om deze uitdagingen het hoofd te bieden. Ik noem de oprichting van kleinschalige University Colleges, excellentieprogramma’s, Graduate Schools, de introductie van vormen van selectie aan de poort en meer aandacht voor een goede begeleiding van studenten in het eerste jaar van de studie. Ook trekken de universiteiten en hogescholen (in regionaal verband) steeds meer samen op om de studenten op de juiste plek te krijgen.
Er is niks mis mee om eens te laten onderzoeken of deze initiatieven soelaas bieden, hoe ze zich tot elkaar verhouden en welke effecten we mogen verwachten, niet alleen op instellingsniveau maar ook nationaal en internationaal. Dat kan geen kwaad.
Maar laten we niet vooruit lopen op de uitkomst en ons laten verrassen door de werkelijkheid. En niet ons bestaande (binaire) stelsel “ten grave dragen” zonder te weten wat het alternatief is. Daar wordt geen student wijzer van.
Een onderzoek kan geen kwaad, maar niet als alibi om investeringen in het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek uit te stellen.

2 opmerkingen:

  1. Walther Verhoeven13 september 2009 23:40

    Net als veel van zijn (PvdA) voorgangers denkt minister Plasterk aan stelselwijziging als oplossing voor vraagstukken in het onderwijs. Wat moet er eigenlijk worden opgelost? Is het niet prijzenswaardig dat onze Universities of Applied Sciences willen opschuiven in de richting van de echte wetenschap? En is niet de enige juiste reactie dat de echte universiteiten opschuiven in de richting van nog betere echte universiteiten?

    BeantwoordenVerwijderen
  2. "Ik ben het met Walther Verhoeven wel eens dat we elkaar naar grotere hoogtes moeten stuwen en niet moeten streven naar een afvlakking van het hoger onderwijs".

    BeantwoordenVerwijderen